Sprężyny – podstawowe wiadomości

Na lekcjach fizyki tylko wybrani przykładali wagę do tematów objaśnianych przez profesora na tablicy. Wypisywano tam tajemnicze nazwy, na przykład energia kinetyczna, energia potencjalna pola albo sprężystości… Ciężko wymagać pasji i entuzjazmu na tego typu nazwy, ale warto posiąść generalne pojęcie, jak takie czy inne tajemnicze sformułowania wpływają na znany nam świat. Skomplikowane?

sprężyny

Źródło: http://www.vanel.com

Jedynie na początku. Energia potencjalna sprężystości to zdolność konkretnej, odkształconej formy, do wykonania pewnej pracy fizycznej. W prostych słowach: sprężyny. Tu dobrze pomyśleć, jak często spotykamy w ciągu dnia sprężyny w wielu formach i w najróżniejszych użyciach, niejednokrotnie zupełnie niedostrzegalne, niedostępne przed oczami niewtajemniczonego.

Podstawowym przykładem sprężyny może być ten, jaki w pierwszej chwili nasuwa się na myśl: helisoidalny zwinięty drut, który odpowiada siłą po jego ściśnięciu. Tego typu sprężyny zobaczymy w przeróżnych miejscach, poczynając od normalnych długopisów, przez amortyzatory w autach, do resorów większych maszyn, jak na przykład wagony kolejowe. Taka pozornie bardzo prosta część to po prostu zrolowany drut czy też pręt o różnych rozmiarach. Produkcja tego typu sprężyn na naszym kontynencie i poza nim jest najbardziej powszechna ze względu na różne zastosowania.

Następnym interesującym typem sprężyny jest sprężyna taśmowa. Nie jest na tyle popularna, ale wszyscy, którzy posiadają w domach różne starszego typu zabawki nakręcane korbką, nakręcane zegarki na rękę czy zegary naścienne, może pojmą, jak często takiego typu elastycznym element stanowił zasilanie (bezpłatny dostęp) naprawdę przydatnych mechanizmów – również zegarów na wieżach kościelnych i ratuszowych w licznych miastach. Choć zegarowe sprężyny takich mikroskopijnych i tych monstrualnych rozmiarów to dość specjalistyczne produkcje, tego rodzaju sprężyny nadal są w użyciu w licznych rozwiązaniach technologicznych i wytwarzane w europejskich państwach.

Poza tymi paroma, nasuwającymi się jako pierwsze, przykładami, firmy wytwarzające elementy sprężyste oferują pełną liczbę pozostałych wyrobów: sprężyny do ściskania, do dekompresji, taśmowe, a nawet tak zwyczajne elementy jak kółeczka do kluczy… A całość bazuje właśnie na prostej regule energii potencjalnej sprężystości.